Jamatemtem (Jamlɔtemtem) = comedy! 

‎ɣɔn në kaa kölkɛ̈, ke raan ee cï ‎Kuɔɔk lɔ neem. Na leer Ke yök Kuɔɔk Ke nɔŋ köŋden de ciɛ̈c cï miöök paande, ku ke cï woŋde nɔ̈k ëyadɛ̈ ku cï cäu. Yen ee cïï kɔr bï naŋ raandɛ̈ bɔ̈ paande në yeköölë;  na leer ke yök ‎Kuɔɔk baai, go muɔ̈ɔ̈th ku jiɛɛmkë: piɛŋkë jam den ëkë:-

Raan: "Loi ëdë mäth?"

‎Kuɔɔk: “apiɛth, ye këda mänh baai ka mänh roor?"

Raan: Yïn lthiëë, ya Kudualdu mäth!

‎Kuɔɔk: Ya duaal ya kɔcɔk?

Raan: Cï we ruɔ̈n? 

‎Kuɔɔk: Ee dë ca wɔ bɛɛr dëër/yök?

Raan:Ye ciɛ̈c ëkënnë  paandu?

‎Kuɔɔk: Aka ye cɔɔl apiɛɛn?

Raan: Yen cï miöök ë ciɛ̈c tuï ?

‎Kuɔɔk: Ka ye lueel, cï moor kɔ̈c yeth göm?

‎Raan: Ku nɔŋ kee diɛt ye göör në paandu thok kɛ̈, ‎ye ŋö loi rɔt?

‎Kuɔɔk: "Dɔm din ye dindu ku jälë we ye."

Raan: Apiɛth, Ku nɔŋ ë kɔm duun ye cök diäkkë, cï kɔc ye yuit?

‎Kuɔɔk: "Wɔ kën kan yuït wɔnnë yen."

Raan: "Ku nɔŋ ë kë thɛɛl tik tuï cä bï tiit aguɔ töny juatic?"

‎Kuɔɔk: "Yen ye Cindu yen cï nyiɛc toot, Ku cindiɛ̈ akënnë toot?" 

Raan: "Ee yeen, ke ɣɛn jiɛ̈l ë"

‎Kuɔɔk: "Ca yïn pëën ya duk jiɛ̈l."

Raan: Apiɛth, Kueer ëko, ba dhuk?

‎Kuɔɔk: Ku nɔŋ ë kueer tuï(tï) cï nhom guuk? 

Wën cï raan ye tïŋ ke wël cï yic riɛɛr, go ye thar kuak ku jiɛ̈l ke dhiau piɔ̈u në kë cï ‎Kuɔɔk  luɔ̈i yen.

 Weekly readers digest in their own language!

Ater de Thɔn Ajïth kennë Agoorwayiɛɛt.

ɣɔn në akölɛ̈, ke thɔn ajïth ku Agoorwayiɛt aake tɔ̈ roor.  Ku Ajïth ee din thiin pelnyin në diεtic. Na ɣɔn ke Thɔn Ajïth ee ye läi dhoom. Lueel, ye na jöl lɛ̈i yen ke bë nyou (nyop) në manyden tɔ̈ në ye nhom(duɔ/duɔk). Ee ye thɔn ajïth lɛ̈k agoor ye na bɔ̈ lɛ̈i ke ka bï nyop ago Agoor rɔt ya mεεcwei duɔ̈k ke bï thɔn Ajïth nyop në many tɔ̈ në yenhom. Yen Agoor acï bɛ̈n riɔ̈ɔ̈c arëët kennë mïthke në thɔn Ajïth. Na ɣɔn në kööl tök ke deŋdït arëët tueny go mac liu në bɛ̈i yic kedhiɛ, go Agoor mεnhde tuɔɔc paan Ajïth ku lëk mεnhde ye lɔ lɛ̈kkë Ajïth ye ka cïn many thät ɣεn mïth ciɛ̈ yen them ba ɣεn yiɛ̈n mac. Go meth gam ye ɣoou, ku lööny dhöl. Ana ye ɣeet baai ke yök ɣöt ke ɣɔ̈ɔ̈r, go tɔɔŋ thok, go cïɛ̈n ajïnh bëër yen, go rɔt ban ɣöt. Ana ye meth ye leer ɣöt, ke yök Ajïth ke nin ɣööt, go riɔ̈ɔ̈c cɔl ye na pääc Ajïth ke bë yen yiɛ̈n nyop. Na wën ye tïŋ meth ke Ajïth acïï pääc, go lueel ye ka ba jak nhom lan ban atiɔm thiin koor thuɛ̈nybei ku ba laar paanda. Na wën ke meth cook yecin ku ruεny Ajïth nhom go yök ke cïn mac. Go dhuk baai ku le lɛ̈k man, ye mac aca lɔ yök ke liiu në Ajïth nhom. Go Agoor rɔt jɔt ku leer bë lɔ tïŋ. Na wën lɔ Agoor ke yök Ajïth ke ŋoot ke nin, go ruanynhom ku jɔl puɔ̈ɔ̈c ku thiëc/thïïc ye tɔ̈ mac tëno? Many ye yïn wuɔɔk päätkɔ̈ɔ̈th? Go Ajïth tïŋ ke pεlde cï nyic, go päär duɔ̈k ke bï Agoor cam, ku jiɛ̈l le baai të tɔ̈ raan thïn. Agoor acï bɛ̈n döŋ roor ku bɔ̈ Ajïth baai tënɔŋ raan duɔ̈k ke bï agoor cam. Ëkënnë yennëka cï bɛ̈n ya ater në kaam de yï Agoor kennë Ajïth. Agut cï ye mannë, Agoor ee Ajïth dɔm ku ciεm të yök yen Ajïth ke tët yalthok ka në baaithok. 

Ka ke thiëc: 

Kuen akökölë ku them ba kee ka cï keek thiëckë dhuk, go ya kake thiëc ku yic ka lueth. Ku thiɔ̈ŋ ke ɣän lääukɛ̈ yiic në wël liu. Ku kuany lëtta yen ye yic në ke wël cï keek beikë.

1. Yeŋö ëyennë agoor rɔt mɛɛcwei të nɔŋ thɔn ajïth?

2. Ëye thɔn ajïth lueel ye bï läi ya nyop nëŋö?

3. Ëmɛnh agoor yök thɔn ajïth ke tɔ̈ tënö?

4. Yeŋö yennë cï agoor tuɔ̈c mɛnhde paan ajïth?

5. Cï luɛɛlde akököl; yeŋö yen cï bɛ̈n ya ater de yï agoor kennë ajïth? 

6. Wën kën ajïth pääc, go meth lueel ye ka ba jak nhom lan ban__________ thiin koor thuɛ̈nybei kuba laar paanda.

A. tiom

B. atiɔm

C. athiau

D. puɔ̈ɔ̈c

7. Ëe meth yök thɔn ajïth ëdë lan cen ye mac ëkë tɔ̈ në ajïth nhomë?

A. wën cennë meth ye cin cuɔɔk ku ruεny thɔn Ajïth nhom.

B. wën cennë meth tooc

C. wën cennë agoor yen lɛ̈k yen

D. Arabac

8. Yeŋö yennë mɛnh agoor yen yecin cuɔɔk në thɔn ajïth nhom?

A. bë man lɔ thal.

B. lan ben atiɔm thiin koor thuɛ̈ny bei ku bë laar panden

C. bë meth yök lan yen mac.

D. bë lɔ nyop në gɔɔr.

9. Nëlantöŋtɛ̈i, ëtïŋ ajïth pɛlde ke cï agoor nyic, cï ŋö bɛ̈n looi?

A. Acï Agoor bɛ̈n lɔ̈ŋ

B. Go teer kenë Agoor

C. Go thiaan 

D. Go päär

10. Wën cennë agoor ajïth ruanynhom ku jɔl puɔ̈ɔ̈c; Cï Agoor ajïth bɛ̈n thiëc ëdë?

A. ye tɔ̈ ajïth tëno.

B. ye tɔ̈ mac tëno.

C. meth tëno.

D. ye tɔ̈ Agoor tëno.

11. Go meth riɔ̈ɔ̈c, cɔl ye na pääc ajïth ke ka bï ajïth yiɛ̈n________.

A. cam

B. gut

C. nyop

D. Arabac

12. Agoor tök ku Ajïn tök nɔŋkë cök keedë?

A. 9

B. 6

C. 4

D. 8

13. Go agoor rɔt jɔt ku leer bë mac lɔ tiŋ.

A. Yic

B. lueth

14. Na yök agoor ajïth ke cath në baaithok ke ka pɛ̈l ke cïï cam.

A. yic

B. lueth

15. Thɔn ajïth ee ye jam ye na jöl lɛ̈i yen keka bë keek nyop në many tɔ̈ në yenhom

A. yic

B. lueth

 Weekly readers digest in their own language!   

comprehension #120.

Funny story about naming. Naming is something considerable by any culture. Read this short funny story but don’t laugh alone:

Ee nyan cɔl Abuk yennëke thut (gɔ̈k/kɔɔr) raan ye cɔɔl Amook.

Na ɣɔn ke jɔl thiaak. Gokï jäl tɔ̈ në run tök ku dhiëthkï dhɔ̈k (dhuk), gokï cäk ye cɔɔl Amook ëyadɛ̈.Yen ee jäl ya Amoŋthi ku wun yennëka ya Amoŋdït baai. Gokï jäl tɔ̈.

Na ɣɔn ke yen tik akɔɔr (awïc) bï monyde jɔ̈l. Ke na pol meth baai keka lueel, ye Amook lɔ-dïu, duk bë pol në käŋ. Ke ka piŋ moc ku cï kë lueel.

Na ɣɔn në kööl dɛ̈, ke Amoŋthi acïi man yɔ̈ɔ̈k, ye Amook bär tɛ̈n, nyuɔɔcë ku man e ɣɔ̈l nyuɔ̈m.

Na wën ke meth ee nyuɔ̈m jäl nuaai yic në yecin. Go man wun ë meth jäl cɔɔl, lueel "ye Amook bär tïŋ kë looi Amoŋdu!" Go wun ë meth mɛnhde cɔɔl, "ye Amoŋ Abuk bär tɛ̈n!" Go tik lueel ye magɛ̈c! Magɛ̈c! Ye moc acï ɣɛn lat ku ye kake kee mɛt ke yic, ku jiɛ̈l leer paanden. Na thiëc yen, yeŋö yen paande waan, go lueel ye ɣɛn cï kɛ̈ɛ̈k baai kek moc. Go puɔ̈l, na ɣɔn acï piny bak, ke bɛ̈ny Awet jɔl luŋden looi. Go AWet keek (thïïc) thiëëc. thiëcden ëkë piɛŋkɛ̈;

Awet: Na yïn ye yïn cɔl ŋa?

Abuk: ɣɛn ye cɔl Abuk.

Awet: Na monydu cɔl ŋa? 

Abuk: Monydiɛ̈, acɔl Amook.

Awet: Na mɛnhdu cɔl ŋa? 

Abuk: Mɛnhdiɛ̈ acɔl Amook.

Awet go moc thiëëc, 

Awet: “Na yïn ca lueel kadë tënnë tiɛŋdu?” 

Amook: Yen acï ɣɛn cɔɔl ye "Amook bär tïŋ kë looi Amoŋdu." Guɔ meth jäl cɔɔl, ya "bär tɛ̈n Amoŋ Abuk." Yen jɔl yen jam ye ca lat.

Go Awet keek bɛɛr thiëëc wuulɛ̈;

Awet: Ku naŋ acölë meth man, ke cɔl kadë?

Keek Kedhia: kake cɔl ya Amoŋ Abuk. 

Awet: Abuk yïn cï monydu jɔ̈l.

Kuen akököl ku dhuk kekä cï keek thiëckë, ku thiɔ̈ŋ ke ɣän lääukë yiic në Keka yic ka lueth. Ku ɣän lääukɛ̈ yiic në wël liu. Ku kuany lëtta yen ye yic në ke wël cï keek beikë.

1. Yeŋö ë yennë Abuk jɔt paanden?

2. Yeŋa yennë cï cäk baai ke thöŋ rin ke wun ka man?

3. Wën cïk keek dhuŋden jäl dhiëëth; cï bɛ̈n cäk ke yeŋa?

4. Ye miɛ̈th ŋö yennë ɣɛ̈ɛ̈l man meth, yen monyde cɔɔl bë mɛnhde cɔɔl?

5. Wën cennë tïk meth cɔɔl, ëye cɔɔl yedï?

6. Cï kuɛ̈n cennë yïn akököl kueen, yeŋö ye luɛɛl de wɛ̈t cɔl “thut” në akökölic?

A. Kaar.

B. Thiëëk.

C. Gɔ̈k/kɔ̈ɔ̈r.

D. Gueel. 

7. Ɣɔn cï keek röth jäl thiaak; cï bɛ̈n tɔ̈ në run keedë ku jɔl kï mɛnhden dhïïith (dhiëëth)?

A. Run kee diäk.

B. Run kee ŋuan.

C. Run tök.

D. Run kee rou.

8. Wën cennë tik lɔ paanden, yen acï bɛ̈n lɔ lɛ̈k kɔcken ye cï kɛ̈ɛ̈k baai kek mocden.

A. Yic.

B. Lueth.

9. Na ɣɔn ke tik akɔɔr (awïc) bï monyde jɔ̈l, ke na pol meth ka yöök, “ye Amook lɔ-dïu.”

A. Yic.

B. Lueth.

10. Në thök de akököl wën cennë luŋden looi, yeŋa yen cï bɛ̈n luɔ̈k yic?

A. Tik.

B. Moc.

C. Meth.

D. Agamlöŋ.

11. Cï luɛɛl de akököl, luel yeŋö yennë tïk yen moc ëya?

A. Ee bï moc riɔ̈ɔ̈k piɔ̈u.

B. Ee kë nhiɛɛr yen moc arëët.

C. Ee cï nyic lan yen lɛ̈t.

D. Ee kë cen moc kueeth.

12. Ɣɔn cennë luk looi, yeŋa yennëke loi luŋden?

A. Lualdït.

B. Awet.

C. Manut.

D. Cïman.

The 12 months of the Year in Dinka to English are:

1.    Akɔ̈nydït = January

2.    Akɔ̈nythi = February

3.    Aduɔ̈ŋ = March

4.    Alɛ̈thbor = April

5.    Aköldït = May

6.    Bildït = June

7.    Bilthi = July

8.    Läl = August

9.    Ɣɔ̈ɔ̈r = September =

10.  Kön = October

11.  Nyiɛth = November

12.  Kol = December

The 7 days of the week, are:

1.    Akölëtök = Monday

2. Akölërou = Tuesday

3. Akölëdiäk = Wednesday

4. Akölëŋuan = = Thursday

5. Akölëdhiëc = Friday

6. Akölëdhetem = Saturday

7. Akölëdhorou = Sunday

The four seasons in order are

1.   Këër = Spring

2. Mɛ̈i = Summer

3. Ruër = Autumn (Fall)

4. Rur = winter.

A subjective pronoun acts as the subject of a sentence. It performs the action of the verb. The subjective pronouns are

1.   Ɣɛn = I

2.    Yin = you.

3.   Wɔ = We

4.   Keek = They

5.   Yen = He

6.   Yen = She

7.   Yen = It

An objective pronoun acts as the object of a sentence? It receives the action of the verb. The objective pronouns are

1.   Ɣa = me

2.   Yï = you.

3.   Wɔ = us

4.   Ke = them

5.   En/ye = him

6.   Ye = her

7.   Ye = it